Weneryczna choroba wywołana przez dwoinki rzeżączki zw. też gonokokami. Choroba może upośledzić wiele narządów i nie leczona prowadzi do bezpłodności.

Zakażenie następuje głównie przez kontakt  płciowy, ale także przez wspólne używanie pościeli, ręczników, pościeli, bielizny.

U noworodków, zakażonych rzeżączką przez chorą matkę podczas porodu, rozwija się rzeżączkowate zapalenie spojówek, prowadzące do ślepoty.

Aby temu zapobiec wszystkim nowo naroddzonym dzieciom zakrapla się do oczu azotan  srebra . Okres wylęgania rzężączki wynosi 1-10 dni .

U mężczyzn rzeżączka objawia się mniej lub bardziej obfitym  ropnym wyciekiem z cewki moczowej oraz silnym pieczeniem i bólami przy oddawaniu moczu.

Jest to ostra postać rzeżączki; w przypadku nieleczenia rozwija się stan przewlekły, który może dać ostre powikłania , np. zapalenie gruczołu krokowego, pęcherzyków nasiennych i najądrza.

U kobiet w kilka dni po zakażeniu  pojawiają się upławy, czasami z pieczeniem przy oddawaniu moczu., po paru dniach upławy mogą się zmniejszać, co wcale nie oznacza  zdrowienia, bo proces zapalny rozwija się dalej  i przechodzi do trzonu macicy, jajowodów, jajników i niekiedy nawet do otrzewnej.

Zajęcie górnych dróg rodnych pociąga za sobą zaburzenia cyklu miesiączkowego i in. objawy. W wyniku długotrwałego procesu zapalnego tworzą się zrosty i blizny, które mogą zamykać światło jajowodów, powodując bezpłodność b. trudna do wyleczenia.

Jeżeli zarazki rzeżączki przenikną do krwiobiegu, mogą wędrować z prądem krwi do rozmaitych narządów i wywołać np. zapalenie stawów, pęcherzyka żółciowego i in.

Leczenie rzeżączki jest bezpłatne i obowiązkowe, dzięki antybiotykom, a głównie pencylinie, kojarzonej tarze z sulfonamidami, nie jest uciążliwe i daje doskonałe rezultaty, u kobiet trwa dłużej. Po przeprowadzeniu kuracji obowiązuje kontrola lekarska , w celu sprawdzenia skuteczności leczenia.

Zapobieganie polega na wykrywaniu  i przymusowym leczeniu osób zakażonych, przestrzeganiu higieny osobistej, unikaniu kontaktów seksualnych z osoba podejrzaną, stosowaniu zabiegu Caredego.