Przeziębienie  jest w krajach rozwiniętych najczęstszą choroba zakaźną. Jest ona spowodowana przez grupę wirusów zakaźnych, które wywołują różne objawy ze strony górnych dróg oddechowych, całość tych objawów określa się łącznie jako przeziębienie lub katar.

Okres wylęgania trwa 1-4 dni, objawy często rozpoczynają się od określonego miejsca np.gardła, ale w ciągu następnych 48 godzin szerzą się na przyległe okolice i wtedy rozpoznanie nie przedstawia trudności. Dolegliwości są spowodowane przez stan zapalny i obrzęk błony śluzowej wyścielającej nos. Jeśli nie dojdzie do powikłań, objawy utrzymują się  tylko przez  2-6 dni i polegają na:

• wodnistej wydzielinie z nosa,
• kichaniu,
• zatkaniu przewodów nosowych.

Rozpoznanie przeziębienia

Przeziębienie polega głównie na zakażeniu górnych dróg oddechowych, poczynając od nosa i oczu, przez gardło do drzewa oskrzelowego, objawia się to zapalnymi zmianami na łukach podniebiennych, bólem i dokuczliwym kaszlem wskutek zapalenia tchawicy lub nawet zapaleniem oskrzeli.

W wydzielinie nosa można wykryć różne  typy rinowirusów. W  większości przypadków choroba przebiega bez powikłań i sama ustępuje. Czasem jednak dochodzi do wtórnego zakażenia bakteryjnego, a to grozi zapaleniem zatok bocznych nosa, zapaleniem ucha środkowego lub przewlekłym zakażeniem dolnych dróg oddechowych (tchawicy, oskrzeli, płuc).

W jaki sposób organizm zwalcza przeziębienie?

Wirus szerzy się drogą kropelkową i wnika do błony śluzowej wyścielającej gardło i nos, gdzie się namnaża.  Drogą naczyń krwionośnych docierają tu białe krwinki, co staje się powodem obrzęku i wydzielania surowiczego płynu.

Układ odpornościowy reaguje na zakażenia  w dwojaki sposób. Wytwarza przeciwciała, które neutralizują cząsteczki wirusa. Inne rodzaje krwinek białych rozpoznają i niszczą zakażone komórki i produkty ich rozpadu. Wkrótce doprowadza to do wygaśnięcia zakażenia.

Katar i przeziębienia przebiegające z gorączką mogą być wywoływane przez przedstawicieli którejś z dużych grup wirusów, a mianowicie:

• rinowirusów,
• adenowirusów,
• koronawirusów,
• wirusów paragrypy,
• echowirusówwirusów oskrzelowych,
• wirusów Coxackie A,
• wirusów grypy A i B.

Zakażenie szerzy się głównie przez kropelki zakażonej wydzieliny z nosa i gardła, ale może także następować, przez kontakt ze skórą. Zakażenie łatwo dochodzi w obecności kichającego i smarkającego, a także bezpośredniego kontaktu z nim.

Odporność po przebyciu przeziębienia utrzymuje się bardzo krótko, gdyz wirusy na ogół nie wnikaja do krwi i nie pojawia się większa ilość antygenów, które wzbudziłyby reakcję odpornościową organizmu.

Przeziębienie – zapobieganie

Przeziębienie jest tak często, że trudno go uniknąć. Medycyna alternatywna propaguje co prawda są pewne metody chronienia się przed zakażeniem, ale nie potwierdzono wartości żadnego z nich. Zaleca się zażywanie regularne  witaminy C. Częstość przeziębień z wiekiem zmniejsza się, występują one znacznie częściej u dzieci i niemowląt.

U dzieci nawracające przeziębienia zwiększają groźbę zapalenia ucha środkowego.

Przeziębienie przebiega łagodnie, a dolegliwości trwają 2-6 dni . Przedłużanie się choroby oznacza wtórne zakażenie bakteryjne. Dolegliwości w postaci bólu gardła , kaszlu i bólów w klatce piersiowej zwykle mijają samoistnie.

Dzieci, które przeziębiają się sześc razy do roku lub częściej , mają skłonnosć do zakażeń wtórnych, np. zakażenie ucha środkowego. Z reguły przeziębienie  ustępuje samo samo, bez stosowania konkretnych leków. Antybiotyki wykorzystuje się tylko w razie zakażenia wtórnego, nie należy ich natomiast stosować profilaktycznie.