Zapalenie nieżytowe , zapalenie błony śluzowej , w przebiegu, którego do wysięku zapalnego dołącza się śluz produkowany w nadmiarze przez komórki nabłonka błony śluzowej na skutek działania czynników drażniących. W przebiegu nieżytu wyróżniamy 3 okresy:
- okres wysięku surowiczego
- okres zwyrodnienia śluzowego komórek nabłonka
- okres wysięku ropnego
Śluz wytwarzany w nieżycie w nadmiernych ilościach miesza się z wysiękiem surowiczym, potem z wysiękiem ropnym, nadając im charakterystyczna gęstość i lepkość. Przyczyna nieżytu są czynniki, które wywołują zapalenie.
Nieżyt nosa , katar, zapalenie śluzówki nosa spowodowane są wirusowym zakażeniem drogą kropelkową. Dodatkowym, na ogół przecenianym czynnikiem przyczynowym jest oziębienie ciała. Nieżyt nosa objawia się uczuciem swędzenia i suchości w nosie, kichaniem, po czym następuje wzmożenie wydzielania.
Wydzielina początkowo jest wodnista. W początkowym okresie występuje także uczucie pełności w nosie, ból głowy, trudności w oddychaniu, często łzawienie. Nieżytowi nosa może towarzyszyć podwyższenie ciepłoty ciała, uczucie rozbicia.
U dzieci ze względu na niewielką odporność miejscową i ogólną nieżyt nosa stanowi poważną chorobę, w której przebiegu mogą występować powikłania ze strony pozostałych narządów układu oddechowego, a także w postaci zapalenia ucha środkowego; ogólnego zakażenia i in.
W dalszym przebiegu objawy nieżytu nosa łagodnieją., wydzielina staje się śluzowa, następnie ropna. Nieżyt nosa obejmuje również śluzówkę zatok przynosowych, w których odczyn zapalny ze względu na warunki anatomicznie może utrzymywać się znacznie dłużej niż w nosie. Leczenie nieżytu nosa jest dotychczas objawowe, stosuje się środki napotne, w przypadku gorączki przeciwgorączkowe, witaminę C w zwiększonych dawkach, krople do nosa zmniejszające przejściowo obrzęk śluzówki; środki te nie skracają przebiegu choroby.
Przewlekły nieżyt nosa może przebiegać ze znacznym przerostem śluzówki lub z jej zanikiem, któremu towarzyszy poszerzenie jam nosowych i wysychanie błon śluzowych nosa i gardła.
Szczególną postacią jak przewlekły cuchnący, zanikowy nieżyt nosa o nieznanej etiologii, charakteryzujący się powstawaniem w poszerzonych jamach nosa strupów o pokrytym, przenikliwym zapachu.
Przyczyny nieżytu nosa
- alergiczne: sezonowe, całoroczne,
- infekcyjne: ostre, przewlekłe,
- inne: idiopatyczne, niealergiczne zapalenie błony śluzowej nosa z eozynofilią (NARES), zawodowe, hormonalne, polekowe, emocjonalne.