Kardiomiopatia (zwyrodnienie mięśnia sercowego ) należy do rzadkich przewlekłych chorób serca. Najczęstszą postacią jest kardiomiopatia roztrzeniowa (cztery na pięć przypadków) , rzadsza jest natomiast kardiomiopatia przerostowa i restrykcyjna.
Kardiomiopatia roztrzeniowa
Cechuje się powiększeniem jednej lub kilku jam serca (przedsionków lub komór), w skutek czego ich skurcz staje się mniej skuteczny. Może wystąpić w każdym wieku, zdarza się jednak najczęściej u mężczyzn po 45 roku życia. We wczesnej fazie życia następuje zmniejszenie tolerancji wysiłku, natomiast w rozwiniętej chorobie:
- duszność i uogólnione obrzęki spowodowane niewydolnością serca
- bóle w klatce piersiowej
Przyczyny:
Przyczyny nie są dokładnie znane, jednak w 25% przypadków możliwe jest tło genetyczne i występowanie rodzinne. U osób usposobionych do czynników przyśpieszających rozwój choroby zalicza się
- nadużywanie alkoholu
- chemioterapiÄ™
- zakażenie wirusowe, zwłaszcza wirusem Coxsackie
Czasem choroba rozwija się w przebiegu zespołu nabytego upośledzenia odporności AIDS. Kardiomiopatia przerostowa jest choroba genetyczną. U części pacjentów rozwija się bez uchwytnej przyczyny, na ogół jednak występuje rodzinnie, atakując połowę potomków osoby przenoszącej wadliwy gen.
Niedomykalność zastawki mitralnej
Czasem pogrubienie mięśnia sercowego zniekształca zastawkę mitralną , położona pomiędzy lewym przedsionkiem a lewa komorą. Utrudnia to pełne jej zamykanie w czasie skurczu lewej komory, w skutek część krwi cofa się do lewego przedsionka. Staje się to przyczyną duszności i niewydolności serca.
Kardiomiopatia przerostowa
W tej odmianie choroby dochodzi do zgrubienia i zniekształcenia ścian serca , co zmniejsza siłę jego skurczów i zakłóca dowóz jego tlenu do wszystkich tkanek, zwłaszcza przy wysiłku fizycznym. Przerost i odkształcenie obejmuje wiele komórek mięśnia sercowego. Objawy zaczynają się już w dzieciństwie i w wieku młodzieńczym, polegają na:
- omdleniach
- bólu w klatce piersiowej przy wysiłku
- kołataniu serca
- braku powietrza (duszności)
- Kardiomiopatia przerostowa powoduje niewielkie dolegliwości, zdarza się jednak nagły zgon w skutek zaburzenia rytmu serca
Kardiomiopatia Restrykcyjna
Ściany serca naciekane są przez nieprawidłową tkankę. Powoduje to ich zesztywnienie i utrudnia normalne skurcze. Serce nie może sprostać potrzebowm organzimu , gdy nagle się zwiększają podczas wysiłku.
Objawy:
- duszność
- uczucie ciągłego zmęczenia
- w układzie krążenia mogą tworzyć się skrzepliny, co grozi zatorami
Konieczne jest odróżnienie kardiomiopatii od innych schorzeń serca, takich jak choroba wieńcowa, nadciśnienie tętnicze, wady wrodzone, wady zatokowe, czy zapalenie osierdzia. Rozpoznanie opiera się na badaniu kjnicznym, wywiadzie choroby i badaniach pomocniczych.
Zapobieganie
Przeżywalność chorych na kardiomiopatię zapewne można poprawić, wcześnie wykrywając chorobę i podejmując leczenie zagrożonych nią członków rodziny, u których nie występują jeszcze objawy. Pacjentom genetycznie zagrożonym kardiomiopatią doradza się rezygnację z prowadzenia lekkoatletyki i niepodejmowanie prac związanych z wysiłkiem fizycznym. Po rozpoznaniu kardiomiopatii roztrzeniowej pacjenci powinni unikać dużych wysiłków i zrezygnować z picia alkoholu. Zapobieganie kardiomiopatii restrykcyjnej oznacza zapobieganie i leczenie możliwych jej pierwotnych przyczyn.
