Cukrzyca - zaliczana jest obecnie do chorób cywilizacyjnych. Liczba chorych zwiększa się z każdym rokiem. Według danych ONZ w roku 2025 na świecie będzie  300 mln chorych, czyli o ponad 120 % więcej niż w roku 1995. W Polsce chorobowość z powodu cukrzycy przekroczyła 5 %. Cukrzyca typu 2 stanowi ponad 90 % wszystkich przypadków cukrzycy.

Cukrzyca to zespół zaburzeń metabolicznych charakteryzujących się hiperglikemią, wynikająca z deficytu dotyczącego  wydzielania insuliny bądź jej działania lub z istnienia obu defektów jednocześnie.

Przewlekła hiperglikemia wiąże się z długoterminowym uszkodzeniem, dysfunkcją oraz niewydolnością różnych narządów, zwłaszcza oczu, serca, naczyń krwionośnych i nerwów

Cukrzyca typ I – typ I cukrzycy to w 95% przypadków przewlekła, autoimmunologiczna choroba spowodowana stopniowym niszczeniem komórek wysp trzustkowych Langerhansa, produkujących insulinę, u osób genetycznie do tego predysponowanych.

Kliniczne objawy choroby występują dopiero przy zniszczeniu 90 % komórek wydzielających insulinę. Wystąpienie jawnych objawów poprzedza faza przedkliniczna, trwająca miesiące, a nawet lata humoralne i metaboliczne zapowiadające wystąpienie cukrzycy.

Ten typ cukrzycy najczęściej dotyczy ludzi młodych. Charakteryzuje się bezwzględnym niedoborem insuliny, dlatego tez od momenty jej wykrycia konieczne jest podawanie insuliny egzogennej.

Uważa się, że czynniki środowiskowe, takie jak niektóre pokarmy, w śród nich mleko krowie, a także wirusy i stres  odgrywają istotna rolę  w patogenezie tej choroby.

Objawy cukrzycy

• niewyjaśnione chudnięcie, pomimo zwiększenia apetytu,
• wzmożone pragnienie zmuszające do wypijania ponad 3 l płynów dziennie,
• częste oddawanie dużych ilości moczu,
• stałe zmęczenie fizyczne,
• pojawienie się grzybicy, swędzenie w okolicach intymnych,
• zaburzenia widzenia, brak ostrości obrazu i trudności w czytaniu,
• senność w ciągu dnia trudna do opanowania.

Na ten typ cukrzycy zapadają ludzie młodzi, a nawet małe dzieci. U 10 % między 14 a 18 rokiem życia u pozostałych 80 proc. przed 30 rokiem życia. Dlatego tez ten rodzaj cukrzycy nazywa się młodzieńczą .

Przyczyny cukrzycy

• uszkodzenie komórek Beta trzustki produkujących insulinę,
• zniszczenie komórki Beta bardzo często przebiega u dzieci podczas infekcji  wirusowej (grypy świnki, różyczki). Układ odpornościowy, broniąc organizm przed infekcją wirusową, z niewłaściwych do końca przyczyn zaczyna traktować białko znajdujące się na komórce beta jako białko wirusa. W efekcie komórki wytwarzające insulinę zostają zniszczone.

Diagnostyka Jeżeli poziom cukru we krwi oznaczony w dowolnej porze dnia przekracza  200 mg % i jeżeli występują objawy, świadczy to o cukrzycy.

Leczenie Niezbędne jest podawanie insuliny. Przy zaniedbaniu grozi ketonowa śpiączka cukrzycowa, która może doprowadzić do śmierci.

Przy podwyższonej glikemii

Nawet, gdy nie doszło jeszcze do pełnoobjawowej cukrzycy, to chorzy na cukrzycę byli w rodzinie, okresowo badać zawartość cukru w moczu (stosowanie testów paskowych uprasza badanie). Jeśli nawet jeden wynik badania wypadnie negatywnie , stanowi to wskazanie do okresowych oznaczeń glikemii pod kontrolą lekarza. Przy stosowaniu insuliny poziom cukru we krwi możesz oznaczyć  sam, lekarz Cię pouczy.

Nieznacznie  podwyższona na czczo glikemia  nie musi oznaczać cukrzycy. Dopiero wynik badania  zwanego  próbą obciążenia  glukozą jest miarodajny. Próba jest następująca : Oznacza się glikemię na czczo, bezpośrednio  po tym pacjent, wypija  roztwór cukru np. 50 g glukozy w określonej objętości wody. Następnie  ponownie oznacza się poziom glukozy we krwi pacjenta po 30, 90 i 120 minutach. Wynik choroby oceniany jest jako prawidłowy, jeśli w ciągu dwóch godzin żadna z wartości glikemii nie przekracza 160 mg%, a ostatni jej pomiar  wykazuje wartość  poniżej poziomu wyjściowego.