Skóra

W ciągu miesiąca zmienia się poziom nawilżenia , wrażliwości i tempo regeneracji.
W pierwszych dniach cyklu nasza skóra czuje się najlepiej, ponieważ w organizmie znajduje się mało estrogenów – hormonów zwiększających zdolność wiązania wody przez naskórek. Także ilość progesteronu, który odpowiada za tempo pracy gruczołów łojowych, jest niewielka. Dlatego dokucza nam suchość skóry, uczucie ściągania, pieczenie. Cera jest wrażliwa i podatna na podrażnienia.

Od 10 do 16 dnia rośnie poziom estrogenów. Powoli zwiększa się też ilość progesteronu, ale nie jest go jeszcze zbyt dużo. Zaczyna się dobry okres dla naszej skóry i trwa on do 16 dnia cyklu. Szczyt formy to jajeczkowanie pojawiające się około połowy cyklu. Estrogenów jest wtedy w organizmie najwięcej. Cera szybko się regeneruje , jest dość dobrze nawilżona  i ma ładny kolor. Podrażnienia juz nam nie grożą, nie ma tez tendencji do powstawania krostek. Należy wtedy unikać solarium i słońca . Kiedy w organizmie jest dużo bardzo dużo estrogenów , zwiększa się ryzyko wystąpienia przebarwień.

pod koniec cyklu poziom estrogenów jest niski tylko w 23 – 24, dniu cyklu obserwuje się ponowny  wzrost ich aktywności we krwi. W tej fazie w organizmie znajduje się dużo progesteronu i to pod jego wpływem pozostaje skóra. Efektem tego jest wzmożona produkcja łoju. Ujścia gruczołów zwężają się, a to utrudnia tłuszczowi wydostanie się na powierzchnię skóry, dlatego na czole, skroniach, a także w okolicy skóry dlatego na czole, skroniach a także okolicach nosa i brody pojawiają się ropne pryszcze, zaskórniki.

Choć wiadomo, że na skórę bardziej niż kosmetyki oddziałują dieta, ruch i tryb życia , to w trosce o urodę potrafimy wydać fortunę na drogie preparaty. Tymczasem unikanie stresów , palenia papierosów i odpowiednia ilość snu mogłaby w znacznym stopniu wpłynąć na poprawę wyglądu skóry. Blada, szara cera , słabe suche włosy, rozdwajające się suche, łamliwe paznokcie są najczęstszymi skutkami naszych witaminowych zaniedbań.

Racjonalne odżywianie to więcej niż połowa sukcesu, ponieważ substancje zawarte w kosmetykach działają jedynie na naskórek, podczas gdy witaminy i minerały pochodzące z pożywienia docierają do skóry właściwej. Jednak nasz tryb życia nie zawsze pozwala na zachowanie dobrze skomponowanej, zdrowej diety.

W takim wypadku niezbędna jest suplementacja , czyli uzupełnienie niedoboru witamin i minerałów. Prawdopodobnie gdyby można było dostarczyć skórze odpowiednią dawkę witamin i minerałów w pożywieniu, prawdopodobnie nie trzeba by łykać tabletek, ale żywność przetwarzana jest przemysłowo, co zuboża zasoby cennych substancji, ponadto zawiera sporo chemikaliów. Badania wykazały, że większość Polaków cierpi na niedobór mikroelementów i witamin. Brakuje nam głównie witamin z grupy B, witaminy C oraz PP. Stwierdzono również znaczne niedobory wapnia, magnezu, miedzi, żelaza, cynku.

Paznokcie

Paznokcie ostrzegają o chorobach wewnętrznych. Każda zmarszczka, zabarwienie skóry, blask oczu i włosów, stan paznokci są odzwierciedleniem stanu zdrowia naszych organów wewnętrznych.

Np. białe kropki na paznokciach w połączeniu z wilgotnymi dłońmi i workami pod oczami mogą sygnalizować znaczne zanieczyszczenie nerek.

Zapalenie wątroby
Żółte białkówki oczu, żółtość skóry, policzki zapadnięte z obu stron, żółte zabarwienie skóry wokół ust, nieznaczne żyłki na skrzydełkach nosa, brązowe zabarwienie skóry wokół oczu, ciągłe występowanie białych plam na paznokciach, zgrubienie dolnego brzegu wargi.

Nadmierne obciążenie tarczycy
To jeszcze nie choroba ale brak działania może do niej prowadzić. Objawy: wypukłe paznokcie, krótkie brwi, brak bocznych części brwi, częste mruganie, nalot na dolnych powiekach, opuchnięta szyja, wąski grzbiet nosa, górny brzeg ucha zwinięty w rurkę.

Zaburzenie krążenia krwi
Zbielenie koniuszka nosa, zrośnięcie brwi, wczesna siwizna, bladość twarzy, bladość warg, zgrubienie paznokci, ścięta potylica

Zaburzenia przemiany materii
Nalot na dolnych powiekach, białe plamy na paznokciach.

Schorzenie żołądka
Zmiany kształtu paznokcia na palcu środkowym, pojawienie się pęknięć.

Choroby płuc
Oba ramiona cofnięte, zaczerwienienie policzków, długa szyja, częste krwotoki z nosa, wypukłe paznokcie.

Niedobór żelaza w organizmie
Zapadłe sinawe powieki dolne, okresowe pojawienie się białych plam na paznokciach, czerwone uszy, częste zajady w kącikach ust.

Niedobór substancji mineralnych w organizmie
Kruche, łamliwe paznokcie.

Chore nerki
Duża i mięsista górna warga, gruba skóra na czole i głębokie zmarszczki, czerwone uszy, obrzmiałe powieki dolne, długie, wąskie i wypukłe paznokcie, ciągła obecność na paznokciach białych plam, powstawanie worków pod oczami.

Zaburzenie funkcji trawienia
Podłużne bruzdki na paznokciach, w połączeniu z różnymi wypryskami na skórze powstawanie pryszczy, czerwone uszy.

Skłonność do reumatyzmu
Lewe ramię wyższe niż prawe, na paznokciach wgłębienia w kształcie punktów.

Receptą na zdrowe i piękne paznokcie jest różnorodna dieta bogata w naturalne, jak najmniej przetworzone składniki.

Zgrabna sylwetka

Sukces w odchudzaniu w dużej mierze zależy od stopnia przygotowania organizmu do tego procesu. Pierwszym krokiem do skutecznego odchudzania jest oczyszczenie organizmu z toksyn i złogów. Ich obecność w organizmie negatywnie wpływa na pozytywny efekt odchudzania. Jeśli pragniemy trwałych efektów odchudzania, warto skorzystać z pomocy substancji, które zarówno oczyszczają organizm, jak również pomagają mu schudnąć w sposób sukcesywny, bez efektu jo-jo. Następnym ważnym krokiem w procesie odchudzania i utrzymaniu zgrabnej sylwetki jest odpowiednio dobrana dieta oraz ćwiczenia wysiłkowe. Odchudzanie to długi proces więc by uzyskać jak najlepszy efekt powinniśmy zacząć jak najszybciej.
Dieta to temat rzeka na osobny artykuł czy nawet serię artykułów. Co do ruchu – przy w większości siedzącym trybie życia, przy 8 godzinach w pracy przy biurku, wysiłek fizyczny potrzebny jest nam głównie ze względów zdrowotnych. Otyłość i nadwaga, które mogą być bezpośrednim efektem braku ruchu, są częstymi przyczynami wielu chorób serca i układu krążenia. Dlatego też pamiętajmy, że poprzez ćwiczenia nie tylko doprowadzamy naszą sylwetkę do porządku, ale również dbamy o zdrowie.

Zdrowie ludzi starszych

Przeważająca liczba osób po 60 roku życia nie zdaje sobie sprawy z roli prawidłowego żywienia w zachowaniu pełni zdrowia. Najczęściej nie przywiązują wagi do jakości, ilości i wartości odżywczej pożywienia. Warto uświadamiać takim osobom, że prawidłowy sposób żywienia pozwoli opóźnić procesy starzenia oraz złagodzić dolegliwości związane z niektórymi chorobami.

Regularność

Niezwykle ważne jest spożywanie posiłków co 2-3 godziny. Takie przerwy pozwalają uniknąć hipoglikemii (tzn. spadkowi cukru) oraz rozłożyć dostawy energii na cały dzień, co z kolei zapobiega nadwadze. Ostatni posiłek należy spożyć 1,5-2 godziny przed snem.

Woda

Starsi ludzie często mają zaburzone odczuwanie pragnienia. Dlatego należy popijać wodę dość często, małymi łyczkami, nawet wtedy gdy nie chce nam się pić. Powinno się spożyć co najmniej 1,5- 2 l wody mineralnej na dzień.

Unikanie nadmiaru soli i cukru

Zbyt duże spożycie soli może powodować wzrost ciśnienia, podrażnienie żołądka oraz znacząco zwiększyć ryzyko udaru mózgu. Powinniśmy unikać dosalania potraw na talerzu oraz kupowania produktów zwierających tzw. ukrytą sól czyli: gotowych zupek i sosów, wędlin oraz konserw. Nadmiar cukru może prowadzić do zakwaszenia organizmu, otyłości, próchnicy oraz insulinooporności.

Na co muszą zwrócić szczególną uwagę osoby starsze?

Ze względu na zmiany zachodzące w ich organizmie powinno się zadbać odpowiednią podaż wapnia, cynku, magnezu, witaminy B6, folianów oraz witaminy D3.

W starszym wieku maleje ilość enzymów trawiennych, należy więc też ograniczyć spożycie produktów ciężkostrawnych takich jak: warzywa kapustne, rośliny strączkowe, potrawy smażone i tłuste.

Z kolei osoby z zaburzeniami lipidowymi (np. podwyższony cholesterol, podwyższony poziom trójglicerydów) powinny ograniczyć spożycie tłuszczów zwierzęcych, cholesterolu i nasyconym kwasów tłuszczowych oraz zwiększyć spożycie błonnika, skrobi oraz nienasyconych kwasów tłuszczowych.

Udar, wylew, zawał mózgu – określa się chorobę na skutek zaburzeń krążenia w mózgu, nagle powala człowieka z nóg i sprowadza na niego śmierć lub kalectwo. Kiedyś tą chorobę nazywano apopleksją. Stanowi trzecią po zawałach mięśnia sercowego i nowotworach – przyczynę śmierci i pierwszą upośledzenia sprawności

Kto choruje na udar

Rocznie około 60 tys.  Polaków doznaje udaru, niektórzy twierdzą, że nawet więcej – blisko 80 tys., nie ma jednak na ten temat dokładnych danych statystycznych. Co czwarty chory umiera w ciągu pierwszego miesiąca po wystąpieniu udaru, zaś u jednej trzeciej pozostających przy życiu utrzymują się objawy neurologiczne, powodujące trwałe kalectwo i konieczność opieki. na 100 tys. Polaków udarem mózgu jest dotkniętych  177 mężczyzn  i 125 kobiet. Rocznie na świecie z powodu udaru umiera  około 4,6 miliona ludzi. W USA i Europie co rok zapada na tę chorobę około miliona osób. W Polsce udar mózgu zdarza się nie częściej niż w pozostałych krajach, ale w porównaniu z Europą Zachodnią czy USA choroba ta miewa u nas cięższy przebieg – więcej chorych umiera w pierwszych dniach i tygodniach po wystąpieniu udaru i więcej traci sprawność na całe życie. Dzieje się tak ponieważ Polacy mniej dbają o zdrowie, a poza tym system leczenia udarów jest na Zachodzie skuteczniejszy.

Udar mózgu należy zaczynać leczyć jak najwcześniej i umiejętnie rehabilitować chorego.

Nie zdarza się ona bez przyczyn – jest konsekwencją postępującego zwykle latami procesu degeneracji naczyń krwionośnych mózgu, ten proces bywa przyśpieszony przez różne znane czynniki, które można wyeliminować lub przynajmniej ograniczyć.

Niekiedy udar bywa poprzedzony objawami zapowiadającymi tą chorobę , wtedy zwykle z dobrym skutkiem można mu przeciwdziałać, dlatego warto jak najwięcej dowiedzieć się o udarze.

Mózg wciąż kryje wiele tajemnic. Wiadomo, że mózg jest nieprawdopodobnie skomplikowany i składa się z sieci wyspecjalizowanych komórek nerwowych, jest najważniejszym organem, narządem szczególnym choćby dlatego, że decyduje o wszystkich funkcjach organizmu, ale i o naszej indywidualności.To tu odbywają się procesy myślenia, powstają uczucia, tu jest początek wszelkiej ludzkiej aktywności. Mózg jest więc miejscem narodzin naszych myśli, emocji i kontroluje niemal wszystkie nasze działania, dlatego natura zapewniła mu staranną ochronę: otacza go twarda czaszka, trzy opony mózgowe oraz płyn mózgowo rdzeniowy.

Co to jest udar mózgu

Udar mózgu, wylew, zawał mózgu, atak mózgu, czy apopleksja – to określenie tej samej choroby. Zgodnie z definicją Światowej Organizacji Zdrowia jest to ogniskowe lub globalne zaburzenie czynności mózgu o etiologii naczyniowej, występujące nagle  i utrzymujące się  dłużej niż 24 godziny.

Jak dochodzi do niedokrwienia mózgu

Z wiekiem naczynia stają się coraz mniej drożne, ich ścianki twardnieją, traca sprężystość, powstają na nich blaszki miażdżycowe, na których mogą się zatrzymywać zakrzepy utrudniające przepływ krwi. Czasem tworzy się w nich skrzeplina, która przemieszcza się naczyniami krwionośnymi, aż w jakimś miejscu zatrzymuje się , zatyka całkowicie naczynie lub zmniejsza przepływ krwi. Bywa, że naczynie zostaje zwężone lub zamknięte na skutek zniszczenia jego ścianek przez choroby zapalne – bakteryjne, grzybicze, wirusowe, kolagenozy, ale taka przyczyna powoduje tylko około 3% udarów.

Przez pogrubione naczynia krwionośne, z blaszkami miażdżycowymi  czy skrzepami wewnątrz , nie przepływa dostateczna ilość krwi. A ponieważ mózg jest wrażliwy na niedostatek tlenu, sytuacja staje się wtedy niebezpieczna . Wystarczy silny stres powodujący ich obkurczenie , wzrost ciśnienia , przypływ skrzepu oderwanego od  ścianki naczynia , który je zaczopuje , albo tez pęknięcie naczynia, by doszło do ograniczenia dopływu krwi do jakiegoś obszaru mózgu. Komórka mózgowa , która nie otrzymuje przez kilka minut tlenu i glukozy, obumiera. Gdy zaś obumierają zespoły komórek mózgowych, czyli tkanki , pewien fragment mózgu zostaje zniszczony i występuje wtedy zakłócenie lub utrata określonych funkcji organizmu, którymi ten ośrodek kierował. Jest to właśnie udar.

Udar mózgu jest więc następstwem nagłego zatrzymania lub znacznego ograniczenia dopływu krwi do mózgu. Do takiej sytuacji może dojść z różnych przyczyn.

Niedokrwienie . Jedno z naczyń doprowadzających krew do mózgu zostaje nagle zamknięte lub przepływ krwi przez naczynie staje się bardzo mały, tak dochodzi do około 80% udarów mózgu. Przyczyna niedokrwienia bywa więc zakrzep, gdy tętnica mózgowa zostaje zamknięta przez skrzeplinę powstałą w większym lub mniejszym naczyniu krwionośnych doprowadzających krew do mózgu.

Co się dzieje w mózgu w czasie udaru

Proces chorobotwórczy toczy się wewnątrz czaszki, więc nie da się go zobaczyć gołym okiem. Udar zdradzają jednak pewne objawy. Krwotoki mózgowe prowadza do utraty przytomności, porażenia kończyn i zaburzeń mowy, a nierzadko powodują śmierć, natomiast niedokrwienie mózgu bywa zwykle mniej groźne . Mogą to być krótkotrwałe epizody. Zdarza się, że mała skrzeplina , która zamknie światło naczynia , rozpuści się i przepływ krwi zostanie przywrócony. Przejściowe zakłócenie dopływu krwi do pewnych obszarów mózgu nazywa się przemijającym atakiem niedokrwiennym lub przemijającym niedokrwieniem mózgu. Gdy udar trwa nie dłużej niż 24 godziny nazywamy go małym udarem.

Uznaje się go za sygnał ostrzegający , że stan naczyń mózgowych jest zły i może dojść do następnego udaru. Trzeba podjąć wówczas kroki zapobiegawcze, by do niegonie dopuścić. Około 40% pacjentów, którzy doświadczyli małego udaru zostaje w ciągu 5 lat dotkniętych pełnym udarem, z trwałymi następstwami tej choroby. W ich przypadku kolejna skrzeplina, która dotrze do naczynia mózgowego nie rozpuści się tak szybko i dopływ krwi do zaopatrywanych przez nią części mózgu zaczyna obumierać, co powoduje zanikanie pewnych funkcji układu nerwowego, którymi kierował ten ośrodek. Im większe naczynie zostaje zamknięte i rozleglejsza część mózgu pozbawiona krwi, tym udar jest cięższy, objawy bardziej widoczne, liczniejsze i dotkliwsze.

Jak ratować chorego dotkniętego małym udarem

Objawy małego udaru trwają zwykle kilka lub kilkanaście minut, trzeba je zauważyć, gdy można jeszcze wtedy zapobiec tej groźnej chorobie:

Objawy te są następujące:

• osłabienie, brak czucia po jednej stronie ciała;
• niewielkie niedowłady ręki , nogi, mrowienie w kończynach
• wykrzywienie twarzy
• zapominanie lub przekręcanie słów, trudności w zrozumieniu mowy
• brak czucia na policzku, języku
• zaburzenia widzenia, zwykle dotyczące jednego oka (przedmioty wydają się zamazane, podwójne, nieostre, widziane tylko po prawej czy po lewej stronie);
• nagle występujące po raz pierwszy bóle głowy, wymioty
• zawroty głowy, niepewny chód, niemożność utrzymania równowagi również w pozycji siedzącej
• upadki bez widocznych powodów

Gdy wystąpią takie objawy należy bezzwłocznie zgłosić się do lekarza  internisty, neurologa i wykonac zalecone przez niego badania. Nie wolno zwlekać. Udarowi można zapobiec. Należy pamiętać, ze wiele z wymienionych objawów może być zapowiedzią zupełnie innej choroby. Trzeba to sprawdzić, a więc koniecznie poddać się badaniom.
Trzeba tez rozważyć jakie czynniki ryzyka udaru występują u chorego:

• czy pali papierosy
• czy jest otyły czy ma dostatecznie wiele ruchu. Jeśli te czynniki ryzyka występują, można prawdopodobieństwem przypuszczać, że jest to udar. Co pocieszające, czynniki te można  wyeliminować z życia chorego, a przynajmniej je ograniczyć, łatwiej skłonić go właśnie w tym momencie zagrożenia do zmiany stylu życia i w ten sposób zmniejszyć niebezpieczeństwo udar

Jak zapobiec pełnemu udarowi

Chorzy z przemijającym niedokrwieniem mózgu lub krótkotrwałym odwracalnym udarem niedokrwiennym muszą być leczeni tak samo jak pacjenci z udarem dokonanym. Najpierw więc powinni poddać się badaniom diagnostycznym, zwłaszcza:

• przepływu mózgowego
• krzepliwości krwi
• poziomu lipidów

Objawy udaru dokonanego

• porażenie kończyn, niedowłady, paraliż jednostronny (najczęściej udar występuje w lewej półkuli, po prowadzi do paraliżu prawej strony ciała
• wykrzywienie jednostronne twarzy, często obniża się kącik ust po tej samej stronie , po której porażona jest kończyna
• zaburzenie czucia  (znieczulenie zwykle jednej połowy ciała)
• zaburzenie wzroku (często podwójne widzenie), mowy (toku mówienia i rozumienia)
• zawroty głowy, niemożność utrzymania równowagi, zwykle także w pozycji siedzącej
• bardzo silne nagłe bóle głowy, jakie wcześniej nie występowały
• niepokój, lęk, kłopoty z oddychaniem lub brak oddechu, zimny pot
• narastające zaburzenia świadomości

Objawy udaru przypominają objawy przemijającego niedokrwienia  mózgu sa jednak bardziej widoczne, a przede wszystkim – nie maja ciągu doby.

Jak postępować przy udarze

Udar mózgu to stan zagrożenia życia, toteż chory, który doznał udaru musi zostać jak najszybciej przewieziony do szpitala, najlepiej na oddział udarowy, pod opiekę specjalistów. Jeśli więc zaobserwuje się u kogoś udar mózgu należy:

• natychmiast wezwać pogotowie
• otworzyć okna, rozluźnić odzież chorego, ale go nadmiernie nie chłodzić
• położyć go na boku, wyjąć protezę z ust
• odgiąć głowę jak przy udzielaniu pierwszej pomocy
• kontrolować uderzenia serca i tętno
• gdy akcja serca ustaje , stosować sztuczne oddychanie i masaż serca

Umiejętna pomoc udzielona choremu w czasie występowania udaru w pierwszych minutach i godzinach może zadecydować o jego życiu, o odzyskaniu sprawności, wyzdrowieniu. Każda minuta jest ważna , gdyż mózg jest bardzo wrażliwy na brak tlenu.

Pospiech jest konieczny

Transport chorego do szpitala powinien być szybki, ale również bezpieczny. W szpitalu na oddziale udarowym będzie można zdiagnozować chorobę i zapobiec wczesnym powikłaniom. nie tylko sam udar zagraża życiu chorego , ale także atak serca, który może udarowi towarzyszyć, problemy z oddychaniem, wstrząs.

Jakie niebezpieczeństwa grożą choremu

• urazy i odleżyny
• obrzęki mózgu i wgłobienie podnamiotowe
• niewydolność serca i układu oddechowego
• nadciśnienie lub niedociśnienie tętnicze
• odwodnienie, kwasica
• zapalenie płuc lub układu moczowego
• zakrzepice żylne, zator płuca
• niedokrwienie kończyn dolnych
• napady padaczkowe, niepokój
• ból
• zaburzenia pokarmowe
• depresja
• apatia

Ćwiczenia to najlepszy lek

Najlepszym lekiem po udarze jest rehabilitacja, najskuteczniej przywraca sprawność fizyczna, psychiczną i chęć do życia. W cześnie rozpoczęta i dobrze prowadzona czyni cuda. Wymaga jednak czasu, wysiłku, systematyczności i pewnej wiedzy o systemie nerwowym, samych ćwiczeniach i naturze ludzkiej.

Na czym polega?

Gdy następuje udar, dochodzi do awarii w ośrodkowym układzie nerwowym, który reguluje funkcjonowanie całego organizmu, integruje wszystkie układy – warunkuje wszelkie osiągnięcia człowieka. Udar powoduje skutki nie tylko w zakresie sprawności fizycznej i psychicznej człowieka, ale i w całej jego aktywności. Każda z fizycznych i psychicznych funkcji chorego może zostać zakłócona przez udar , gdyż to centralny system nerwowy daje im początek oraz kontroluje ich przebieg, a właśnie w tym systemie w czasie udaru następuje swoista katastrofa.

Udar niszczy centralny układ nerwowy i u każdego kto go doznał pozostają  ślady zniszczenia. Uszkodzenia dotyczące sfery poznania i percepcji mogą przekreślić szanse na powrót do normalnego funkcjonowania, nawet wtedy, gdy czynności ruchowe zostaną przywrócone  i będą się wydawały prawidłowe. układ nerwowy reguluje bowiem pracę, integruje wszystkie układy i warunkuje wszelkie osiągnięcia człowieka. Dlatego właśnie awaria w ośrodkowym układzie nerwowym powoduje tak wiele życiowych problemów.

Mózg po udarze, mimo niszczącej siły choroby , zachowuje duża wrażliwośćna bodźce płynące z otoczenia, jest podatny na stymulacje i jest plastyczny. Rehabilitacja wymaga jednak długotrwałego, mozolnego wysiłku, ze strony rehabilitanta jak i osoby rehabilitowanej oraz całego jej otoczenia: rodziny lub opiekunów – wszyscy muszą w niej uczestniczyć.

Jak nakłonić chorego do ćwiczeń

To pierwsze zadanie terapeuty i każdej osoby podejmującej sę rehabilitacji: nakłonić chorego do współpracy – do ciężkiej mozolnej pracy, systematycznego wysiłku, wytrwałych częstych ćwiczeń, podejmowanych zazwyczaj kilka razy dziennie. Bez udziału chorego na nic nie zdadzą się umiejętności rehabilitanta, wszelkie techniczne usprawnienia, nowe techniki rehabilitacyjne. Chory musi chcieć bardzo odzyskać sprawność, a więc pokonać słabości, zwątpienie, zniechęcenie. a wytrwałość nagradza się sama. Główną przeszkoda w mobilizacji chorego bywa obniżenie jego nastroju i częsta po udarze depresja. Takiej osobie należy zapewnić wszystkie potrzeby: fizjologiczne, poczucie bezpieczeństwa, emocjonalne, psychiczne.

Jakie są najczęstsze zaburzenia u pacjentów po udarze?

• nie mogą chodzić
• mają gorsze czucie , wzrok, słuch, smak i węch
• są labilni uczuciowo
• nie mogą zapamiętać, mówić, czytać
• tracą pamięć
• zatracają zmysł krytyczny
• dotyka ich zespół zaniedbywania połowicznego

Rehabilitacja musi objęć wszystkie, psychiczne  i fizyczne, następstwa udaru. Przed rozpoczęciem ćwiczeń należy je poznać, powiązać ze sobą i poszukać najlepszych metod przywracania utraconych sprawności

Czas rozpoczęcia rehabilitacji zależy od rodzaju, rozległości udaru oraz ogólnego stanu chorego – wyznacza go więc lekarz prowadzący. Wiek chorego nie jest przeszkoda rehabilitacji, przeciwnie osoby starsze trzeba uruchamiać jak najwcześniej. Dłuższe leżenie powoduje pogorszenie stanu serca , krążenia, sprawności ruchowej, perystaltyki jelit.

Jak zapobiegać udarowi?

U niektórych osób miażdżyca naczyń następuje bardzo wcześnie , zaczyna się już około 35-45 rokiem życia . Przyczyny tak wczesnej miażdżycy nie są znane, upatruje się ich w wirusach, bakteriach, w alergii czy w genach. Twarde, pogrubione naczynia mogą z czasem pękać i następują wówczas krwotoki. A gdy zakrzep zatrzymuje się na chropowatej ścianie naczynia, zaczopuje je lub choćby zmniejsza jedno światło, dochodzi do niedokrwienia  tej części organu, która to naczynie zasila w krew.

Szczególnie dużo tlenu potrzebują do swej pracy serce i mózg – dla tych najistotniejszych dla życia narządów  krwotoki z naczyń krwionośśnych czy zatory w tych naczyniach są szczególnie groźne. Miażdżyca uznawana jest za główna przyczynę najczęstszych i najgroźniejszych chorób naszych czasów:

• udarów mózgu
• zawałów serca

Wyodrębniono wiele czynników, które mają wpływ na na rozwój miażdżycy. Na jedne zupełnie nie mamy wpływu:

• wiek
• płeć
• predyspozycje genetyczne

ale na inne mamy wpływ, a są to:

• odżywianie
• otyłość
• nadciśnienie tętnicze
• cukrzycę
• brak aktywności fizycznej
• palenie papierosów
• picie alkoholu
• stres

Te czynniki można wyeliminować lub ograniczyć.

Niewłaściwe odżywianie przyśpiesza procesy miażdżycowe. Grzechy przeciw zdrowiu popełniamy codziennie przy stole, jadając zbyt obfite posiłki, zawierające nadmierne ilości tłuszczów  zwierzęcych, mięs czerwonych, tłustego nabiału, a także węglowodanów prostych.
Najlepiej zrezygnować ze smalcu, słoniny, masła, ograniczyć czerwone mięso i jego przetwory, żółte sery twarde, tłuste sery białe, tłuste mleko, masło, śmietanę, jaja. Warto natomiast stosować tłuszcze roślinne, zawierające jedno i wielonienasycone kwasy tłuszczowe, gdyż te maja korzystny wpływ na zdrowie.

Od ilości nasyconych kwasów tłuszczowych w codziennej diecie zależy w znacznym stopniu stężenie cholesterolu w surowicy krwi, a wysoki poziom cholesterolu przyśpiesza  powstawanie miażdżycy. Kwasy te i cholesterol zwiększają także krzepliwość krwi, przez aktywację płytek krwi i podwyższenie poziomu fibrynogenu – składnika odpowiedzialnego za krzepliwość. z kolei duza krzepliwość krwi to większe niebezpieczeństwo tworzenia się zakrzepów. Te szkodliwe nasycone kwasy tłuszczowe znajdują się w tłuszczach pochodzenia zwierzęcego oraz w olejach roślinnych – kokosowym i palmowym.

Nadmiar cholesterolu odkłada się na ściankach naczyń krwionośnych, co prowadzi do ich uszkodzenia, zgrubienia, utraty elastyczności i tworzenia się blaszek miażdżycowych, które z czasem coraz bardziej zatykają tętnice.

Węglowodany

Skrobia - powinna być istotnym źródłem energii

Cukry proste - podnoszą poziom triglicerydów, dlatego należy ograniczyć ich udział w diecie, by organizm czerpał z nich nie więcej niż 10% potrzebnej energii

Błonnik – organizm dużo go potrzebuje, ponieważ zwiększa wydalanie kwasów żółciowych z jelit, a więc zmniejsza również stężenie cholesterolu w surowicy. Należy spożywać 30-40 g czystego błonnika, w tym 20% błonnika rozpuszczalnego

Białko
To bardzo ważny składnik i budulec organizmu. W dużych ilościach znajduje się w mięsie zwierzęcym ,mleku i jego przetworach, jajach, nasionach strączkowych, jednak w mięsie wieprzowym, wołowym i baranim, z gęsi i kaczek prócz białka jest tez dużo tłuszczów nasyconych, toteż powinno się zrezygnować z potraw przyrządzanych z tych właśnie produktów lub ograniczyć. Zdrowsze jest mięso ryb, drobiu. mięsa czerwonego nie zaleca się z tego względu, że jest w nim wiele metioniny, która w organizmie zamienia się na homocysteinę uszkadzająca śródbłonek.

Witaminy
niedobór niektórych witamin zwiększa ryzyko chorób serca i udarów mózgu, a także innych schorzeń, również nowotworowych. Organizm dotknięty długotrwałym niedoborem witamin czy mikroelementów jest słabszy i słabszy jest jego system odpornościowy. Szczególne znaczenie mają witaminy: A, beta – karoten, witamina C, E, witaminy z grupy B sa niezbędne do prawidłowego funkcjonowania układu krążenia. Ich niedobór zwiększa poziom homocysteiny we krwi, która uszkadza ścianki tętnic.

Najistotniejsze źródła witamin w zapobieganiu miażdżycy:

• Witamina C
• Witamina E
• Beta-karoten
• Witamina A

Skałdniki mineralne

W śród minerałów potrzebnych organizmowi do normalnego funkcjonowania rozwój miażdżycy hamuja szczególnie:

• sód (sód razem z potasem reguluje gospodarkę wodną w organizmie)
• potas (spełnia ważna rolę w utrzymaniu właściwej pracy serca i całego układu sercowo-naczyniowego)
• żelazo (to pierwiastek, dzięki któremu komórki oddychają, wpływa na wzrost, budowę mięśni, produkcję i aktywność enzymów, poprawi funkcjonowanie serca, zwiększa odporność na choroby, zapobiega niedokrwistości i leczy ją, poprawia kondycje psychiczna i fizyczna oraz poprawia wygląd skóry)
• magnez reguluje czynności nerwów, pomaga w leczeniu depresji, ma korzystny wpływ na układ naczyniowo -nerwowy, przeciwdziała miażdżycy, zapobiega zawałom i arytmii, chroni serce, mózg i poprawia ich ukrwienie)
• wapń (wraz z fosforem decyduje o budowie i stanie kości oraz zębów, razem z magnezem utrzymuje dobry stan naczyń i serca)
• selen (jest antyutleniaczem, zapobiega powstawaniu wolnych rodników, pomaga utrzymać elastyczność naczyń krwionośnych, zapobiega ich stwardnieniu i odkładaniu się cholesterolu na ściankach, utrzymuje teraz w normie ciśnienie krwi)
• chrom

Należy wiedzieć, że zmiana diety na mniej kaloryczną, bogatą w wielonasycone kwasy tłuszczowe, pełne ziarna zbóż, warzywa, owoce, o odpowiedniej zawartości kwasów tłuszczowych omega -3 , na pewno jest korzystna dla całego organizmu, układu krążenia – w tym także dla mózgu i zmniejsza niebezpieczeństwo udarów. Dieta taka powinna zawierać niewielkie ilości soli kuchennej  i nasyconych kwasów tłuszczowych.

Co lubi mózg?

aby mózg mógł sprawnie funkcjonować potrzebuje białek, węglowodanów, witamin, głównie z grupy B, a szczególnie B1, B3, B6, B12 oraz witaminy C. Niezwykle cenne są dla mózgu: lecytyna, tyrozyna, tryptofan, fenyloalanina, a z pierwiastków: wapń, magnez, sód, potas, fosfor, mangan, żelazo, miedź, cynk, jod, chrom, lit

Jak sobie radzić

Rzucić palenie, gdyż dym papierosowy uszkadza  i zwęża tętnice mózgowe. Zredukować nadwagę . Leczyć nadciśnienie. Z nadciśnienia pierwotnego nie można się wyleczyć, najczęściej chory musi być leczony do końca życia.

Kontrolować przebieg cukrzycy (właściwa dieta, , dawki insuliny, inne leki). Często badać poziom cukru we krwi, kobiety powyżej  35 roku życia  nie powinny pod żadnym  pozorem stosować doustnej antykoncepcji, ponieważ hormonalne pigułki antykoncepcyjne sprzyjają występowaniu udaru.

Z chwila wystąpienia udaru

• położyć chorego do łóżka i wezwać lekarza
• jeśli chory jest nieprzytomny, ułożyć go na boku, aby nie zakrztusił się wymiocinami
• hospitalizacja może okazać się  niezbędna w celu utrzymania ważnych funkcji życiowych i zapewnienia profesjonalnej opieki
• Lekarz może skutecznie leczyć schorzenie  podstawowe, odpowiedzialne za wystąpienie udaru

Po przebytym udarze

• częściowe lub całkowite cofnięcie się objawów udaru możliwe jest wyłącznie wtedy, kiedy pacjent współpracuje z personelem medycznym. Szczególnie istotna jest współpraca w ciągu kilku  pierwszych  tygodni choroby.
• Na tyle na ile jest to możliwe , chory powinien, starać się żyć normalnie
• Należy kontynuować  gimnastykę leczniczą, fizykoterapię (basen, ciepło, masaże). Ważne są systematycznie prowadzone ćwiczenia mowy.
• Jeśli uszkodzenie  mózgu jest trwałe , w domowej opiece nad chorym należy uwzględnić:

- spożywanie  posiłków nie w łóżku lecz w  w wózku inwalidzkim, możliwie przy stole wraz z innymi,

- pielęgnację

- przystosowanie mieszkania do potrzeb osoby niepełnosprawnej

- okresowe pobyty w środowisku  rehabilitacyjnym, udział w opiece  pielęgniarki środowiskowej lub społecznej

• Powinno się umożliwić choremu kontakt z otoczeniem, wykazać zrozumienie  dla trudności  w wymowie, pomagać w odnajdywaniu właściwych słów i określeń, nieustannie mobilizować go do własnej aktywności tak, aby był w miarę samowystarczalny w codziennych czynnościach
• Jeśli jest to niezbędne, zorganizować – ponad nadzorem instruktora – naukę chodzenia