Aplazja szpiku. W wyniku przejściowej niewydolności szpiku występuje niedobór elementów morfologicznych krwi. Znaczny niedobór erytrocytów i hemoglobiny daje objawy ostrej niedokrwistości i często wymaga przetoczenia koncentratu krwinek czerwonych.
Jest to najcięższy rodzaj niedokrwistości rozwijający się wtedy, gdy szpik przestaje wytwarzać komórki krwi. Następuje to w wyniku utraty przez komórki macierzyste zdolności do różnicowania się i podziałów.
Przyczyną choroby jest najczęściej uszkodzenie komórek macierzystych przez szkodliwy czynnik pochodzący z zewnątrz lub wewnątrz organizmu, czasem ich wrodzona wada – wówczas choroba ujawnia się we wczesnym dzieciństwie lub wada ta stwarza szczególną wrażliwość na działanie zewnętrznych czynników uszkadzających.
Czynniki wywołujące niedokrwistość aplastyczną:
- niektóre leki
- toksyny bakteryjne
- zakażenia pewnymi odmianami wirusów tzw. parwowirusy
- promieniowanie jonizujące (aplazja, czyli zanik szpiku jest głównym objawem zespołu ostrej choroby popromiennej rozwijającej się po napromienieniu wskutek wybuchów jądrowych lub wypadków przy pracy ze źródłami promieniotwórczymi)
- różne trucizny przemysłowe
- środki owadobójcze
Objawy aplazji
Uszkodzeniu ulegają komórki macierzyste, dlatego choroba rzadko objawia się jako czysta niedokrwistość. Zazwyczaj jednocześnie występuje zmniejszenie liczby krwinek białych i płytek krwi. Łatwo rozwijają się zakażenia, nieraz bardzo ciężkie, powstają wylewy krwawe w skórze (siniaki) i krwawienia ze śluzówek wywołane niedoborem płytek krwi. Choroba ma początek skryty, rozwija się powoli i podstępnie, w sposób niezauważalny dla chorego.
