Anoreksja Nervosa (jadłowstręt psychiczny)
Anoreksja stała się problemem międzynarodowym. W niektórych państwach ustawowo zakazuje się pracy modelkom o zbyt niskim współczynniku wagi ciała do wzrostu.
W ciągu ostatnich 40 lat psychiatrzy obserwują wzrost zachorowań na anoreksję.
Objawy anoreksji
- brak apetytu i niepohamowany wstręt do jedzenia,
- nieprawidłowa ocena wagi własnego ciała,
- lekceważenie skutków nagłego spadku wagi,
- BMI jest równy lub mniejszy od 17,5,
- skrajnie szczupłe ciało, zaostrzają się rysy twarzy, łuszczenie, suchość i mała elastyczność skóry określanej mianem „brudnej”,
- pojawienie się meszku na ciele,
- wypadanie włosów pod pachami,
- kruchość i łamliwość włosów,
- ogólne osłabienie,
- silny lęk przed przybraniem na wadze lub otyłością,
- odwodnienie,
- czasem dolegliwości ze strony układu krążenia,
- zanik mięśnia sercowego, pojawienie się szmeru sercowego, zawroty głowy, obniżenia tętniczego krwi, omdlenia,
- zanik tkanki tłuszczowej i masy mięśniowej,
- zredukowany metabolizm hormonów tarczycy,
- nietolerancja chłodu i trudności w utrzymaniu podstawowej temperatury ciała, obniżenie temperatury ciała poniżej 36 C, zasinienie stóp, obrzęki,
- zaburzenia układu trawiennego, zaburzenia motoryki opróżnienia żołądka, uczucie nadmiernej pełności w śródbrzuszu, bóle brzucha, wzdęcia i zaparcia,
- u kobiet często następuje zatrzymanie miesiączki lub różne inne zaburzenia cyklu menstruacyjnego, zmiany wielkości jajników, macicy i cech śluzówki pochwy,
- uszkodzeniem struktur pnia mózgu, wyniszczeniem korowym, poszerzeniem komór mózgu,
- zmiany w układzie kostnym, osteoporoza,
- głównym tematem do rozmowy z osobą chorą to jedzenie, kalorie, zawartość tłuszczu w produktach i diety,
- spożywanie posiłków w samotności (wstyd przed innymi), gotowanie dla innych tzw. „zdrowych posiłków”, kłamstwa o ilości zjedzonych posiłków,
- nadmiernie intensywne ćwiczenia fizyczne mające poprawić figurę,
- wraz z rozwojem choroby charakterystyczna jest coraz większa drażliwość, trudno jest porozmawiać z osobą chorą,
- odsuwanie się od innych, tracenie przyjaciół.
Psychiczne objawy anoreksji
- Spowolnienie psychoruchowe,
- Potrzeba izolacji,
- Nadwrażliwość na bodźce,
- Powrót do dziecięcych zachowań / wtórny infantylizm .
Przyczyny anoreksji
- Zaburzone postrzeganie obrazu własnego ciała – chorzy nie zdają sobie sprawy z tego, jak bardzo są wyniszczeni, nie widzą swojej chudości.
- Negatywny stosunek do dojrzewania – dziewczęta cierpiące na anoreksję unikają kontaktu z innymi osobami, zwłaszcza z chłopcami. Zaprzeczają własnej seksualności. Często towarzyszy temu poczucie niepewności własnej atrakcyjności.
- Lęk przed “dorosłością” – część kobiet cierpiących z powodu anoreksji boi się dojrzałości fizycznej i psychicznej. W wyniku unikania jedzenia sylwetka pozostaje podobna do dziecka przed okresem pokwitania, miesiączka nie pojawia się lub zanika.
- Niska samoocena i brak wiary w siebie – osoby chore są solidne, koncentrują się na nauce, cechuje je duża potrzeba sukcesu, ale także niepewność, lęk przed niepowodzeniami, nadmierny krytycyzm wobec siebie.
- Niezadowolenie z figury – prowadzi do obsesyjnego myślenia o jedzeniu i strachu przed przybraniem na wadze, co powoduje stosowanie diet odchudzających zwiększających ryzyko zaburzeń jedzenia.
- Przekonanie, że szczupła sylwetka jest pomocą w życiu – wiele nastolatek jest przekonanych, że ładna figura pomoże im zdobyć dobrą pracę, znaleźć chłopaka, zapewni sympatię rówieśników oraz pozycję w rodzinie.
Ryzyko zachorowania na anoreksję
Objawy jadłowstrętu pojawiają się zwykle między 14 a 18 rokiem życia. Ryzyko jest znacznie wyższe u kobiet – zapadają na anoreksje około 20 razy częściej niż mężczyźni, skłaniają do tego takie cechy jak: perfekcjonalizm, wysoki poziom tłumionej agresji.
Powikłania anoreksji
- zaburzenia krążenia,
- zaburzenia hormonalne,
- śmierć.
W leczeniu anemii niedoborowej warto do swojej diety włączyć wartościowe produkty, jak i również uzupełnić ją suplementami.
Obok podawania bogato energetycznej diety, równolegle prowadzona jest psychoterapia mająca doprowadzić do współpracy chorego w zwalczaniu jadłowstrętu i uświadomieniu mu przyczyn tego zaburzenia. Konieczna jest przy tym wnikliwa ocena sytuacji rodzinnej dziecka.